ประวัติสุพรรณหงส์

ประวัติรางวัลสุพรรณหงส์

ประวัติรางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ สุพรรณหงส์

รางวัล "สุพรรณหงส์" คือเกียรติยศสูงสุดของบุคลากรในอุตสาหกรรมภาพยนตร์ไทยที่มีประวัติศาสตร์ยาวนานกว่า 4 ทศวรรษ โดยมีจุดเริ่มต้นและพัฒนาการสำคัญ ดังนี้:

ยุคเริ่มต้น: สุพรรณหงส์ทองคำ (2522 – 2531)

ริเริ่มโดยสมาคมผู้อำนวยการสร้างภาพยนตร์ไทย ร่วมกับภาคีเครือข่ายสื่อมวลชน จัดพิธีประกาศผล "รางวัลสุพรรณหงส์ทองคำ ครั้งที่ 1"

ขึ้นเมื่อวันที่ 20 ธันวาคม 2522 ณ อาคารใหม่ สวนอัมพร เพื่อมอบแก่ภาพยนตร์ที่เข้าฉายในปี 2521–2522 ก่อนจะจัดต่อเนื่องรวมทั้งสิ้น 7 ครั้ง จนถึงปี 2531

ยุคฟื้นฟู: สัญลักษณ์ทางช้างเผือกสู่ดวงดาว (2535 – 2542)

หลังหยุดจัดไป 3 ปี วงการภาพยนตร์ไทยได้กลับมามอบรางวัลอีกครั้งภายใต้ชื่อ "รางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ"

ผ่านความร่วมมือระหว่างสมาคมสมาพันธ์ภาพยนตร์แห่งชาติ คณะกรรมการส่งเสริมอุตสาหกรรมภาพยนตร์ไทย (สำนักนายกรัฐมนตรี)

และกรมประชาสัมพันธ์ โดยใช้สัญลักษณ์ประติมากรรม "ทางช้างเผือกสู่ดวงดาว" สื่อถึงดาวเด่นแห่งปีของวงการ

ทั้งนี้ ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจาก สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

เสด็จพระราชดำเนินเป็นองค์ประธานและพระราชทานรางวัลในพิธีครั้งแรก เมื่อวันที่ 25 มกราคม 2535 ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์

จุดเปลี่ยนสู่ประวัติศาสตร์ภาพยนตร์ (2542)

ในวาระที่ไทยเป็นเจ้าภาพจัดงานมหกรรมภาพยนตร์เอเชีย-แปซิฟิก ครั้งที่ 44 สมาคมสมาพันธ์ฯ ได้นำสัญลักษณ์สุพรรณหงส์กลับมาใช้อีกครั้ง

ส่งผลให้ภาพยนตร์เรื่อง "นางนาก" จารึกประวัติศาสตร์เป็นภาพยนตร์ยอดเยี่ยมที่ได้รับทั้งรางวัลทางช้างเผือกสู่ดวงดาว (รางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ) และรางวัลสุพรรณหงส์ (งานเอเชีย-แปซิฟิก)
สู่มาตรฐานสากล: รางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ สุพรรณหงส์ (2545 – ปัจจุบัน)

หลังจากปี 2544 ได้จัดเพียงพิธีมอบรางวัลพิเศษเนื่องจากมีภาพยนตร์เข้าฉายน้อย ต่อมาในงานประกาศผลรางวัลครั้งที่ 11 เมื่อวันที่ 4 เมษายน 2545

จึงได้ควบรวมผลงานภาพยนตร์ปี 2543–2544 เข้าด้วยกัน พร้อมสถาปนาชื่อทางการว่า "การประกาศผลรางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ สุพรรณหงส์"

และใช้สัญลักษณ์เรือสุพรรณหงส์เป็นตัวแทนความเป็นเลิศของภาพยนตร์ไทยอย่างเป็นทางการนับแต่นั้นเป็นต้นมา